| คณะผู้แทนเจรจาของอิหร่านยังคงเจรจากับคณะผู้ไกล่เกลี่ยของกาตาร์ที่กรุงโดฮาเป็นวันที่ 3 เมื่อวันอาทิตย์ (1 พ.ย.) โดยทั้งสองฝ่ายมีการหารือร่วมกันเพื่อหาข้อตกลงยุติสงครามระหว่างสหรัฐฯ-อิสราเอลกับอิหร่าน ขณะที่ประเทศในอ่าวเปอร์เซียกังวลว่าการโจมตีรอบใหม่อาจทำให้อิหร่านตอบโต้รุนแรงและทำให้สงสงครามขยายวงออกไปมากกว่าเดิม ส่งผลให้ภูมิภาคต้องแบกรับความเสี่ยงด้านความมั่นคงและเศรษฐกิจเพิ่มขึ้น การเจรจายังคงดำเนินต่อไปท่ามกลางความกังวลว่า ความขัดแย้งในภูมิภาคอาจกลับมาทวีความตึงเครียดอีกระลอกหลังการเลือกตั้งกลางเทอมของสหรัฐฯ ในวันที่ 3 พ.ย. โดยประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ผู้นำสหรัฐฯ เคยกล่าวว่า จะไม่เปิดฉากโจมตีอิหร่านก่อนการเลือกตั้ง และยืนยันว่าการเจรจากับรัฐบาลเตหะรานมีความคืบหน้าไปด้วยดี แต่ขณะเดียวกัน ก็ไม่ตัดความเป็นไปได้ที่จะใช้ปฏิบัติการทางทหารเพิ่มเติมหลังการเลือกตั้ง ก่อนหน้านี้ เจ้าหน้าที่รายหนึ่งเปิดเผยว่า คณะผู้ไกล่เกลี่ยของกาตาร์เดินทางไปยังกรุงเตหะรานเมื่อวันศุกร์ เพื่อหารือกับเจ้าหน้าที่อิหร่าน ก่อนย้ายมาเจรจาที่กรุงโดฮาในวันเสาร์ โดยการหารือมีการประสานงานร่วมกับรัฐบาลสหัฐฯ ผ่านการติดต่ออย่างต่อเนื่อง อับบาส อารักชี รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน ระบุว่า การเจรจายังคงดำเนินไปและมีความคืบหน้า โดยมีเป้าหมายเพื่อหารือกับผู้ไกล่เกลี่ยของกาตาร์อย่างต่อเนื่อง พร้อมย้ำว่าอิหร่านเตรียมพร้อมไว้แล้ว ทั้งการใช้แนวทางป้องกันประเทศและแนวทางการทูต ขณะที่สถานีโทรทัศน์ Al Jazeera ของกาตาร์รายงานโดยอ้างคำสัมภาษณ์ของอารักชีว่า ผู้แทนเจรจาของอิหร่านและกาตาร์ได้จัดทำข้อเสนอเพื่อกลับมาเปิดช่องแคบฮอร์มุซภายใน 2 วันหากบรรลุข้อตกลงกับรัฐบาลสหรัฐฯ นอกจากนี้ อิหร่านยังย้ำหลายครั้งว่า หากถูกโจมตีอีกรอบ อิหร่านจะตอบโต้ด้วยการโจมตีเป้าหมายของสหรัฐฯ และอิสราเอลในประเทศเพื่อนบ้าน ขณะที่สงครามซึ่งดำเนินมาเป็น 8 เดือนยังคงส่งผลกระทบต่ออุปทานน้ำมันทั่วโลกและขยายวงความขัดแย้งไปทั่วตะวันออกกลาง ชาติอ่าวเปอร์เซียหวั่นอิหร่านตอบโต้รุนแรงขึ้น หากถูกโจมตีรอบใหม่ ประเทศในอ่าวเปอร์เซียยังกังวลถึงผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นตามมาภายหลัง หากสหรัฐฯ และอิสราเอลโจมตีอิหร่านอีกครั้ง ในขณะที่อิหร่านเร่งเตรียมความพร้อมทางทหารมากขึ้นกว่าเดิม ซึ่งอาจทำให้สงครามในภูมิภาคกลับมารุนแรงและสร้างความเสียหายหนักขึ้น อันวาร์ การ์กาช ที่ปรึกษาด้านการทูตของประธานาธิบดีสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ (UAE) กล่าวในการประชุม Manama Dialogue ของ International Institute for Strategic Studies (IISS) ที่ประเทศบาห์เรนเมื่อวันอาทิตย์ว่า “เรากำลังถูกดึงเข้าไปอยู่ท่ามกลางวิกฤตที่เราพยายามหลีกเลี่ยงอย่างหนักไม่ให้เกิดขึ้นโดยใช้ช่องทางการทูต ตอนนี้เรากำลังพยายามหาทางออกผ่านกลไกทางการเมือง” หากการสู้รบปะทุขึ้นอีกครั้ง จะยิ่งสร้างความเสียหายต่อภูมิภาคซึ่งได้รับผลกระทบจากสงครามมานานหลายเดือน โดยอิหร่านยิงขีปนาวุธและโดรนหลายพันลูกโจมตีประเทศในอ่าวเปอร์เซีย ครอบคลุมเป้าหมายทั้งแหล่งผลิตน้ำมัน สนามบิน และโรงไฟฟ้า ส่งผลให้พลเรือนเสียชีวิตและบาดเจ็บหลายสิบคน และสร้างความปั่นป่วนต่อเศรษฐกิจในภูมิภาค กองทุนการเงินระหว่างประเทศ (IMF) คาดการณ์ว่า เศรษฐกิจซาอุดีอาระเบียจะหดตัว 3.3% ในปีนี้ ขณะที่คูเวตและกาตาร์มีแนวโน้มเผชิญภาวะเศรษฐกิจหดตัวรุนแรงกว่า ขณะที่ราคาน้ำมันปรับตัวลดลงในการซื้อขายเช้านี้ (2 พ.ย.) ที่ตลาดเอเชีย หลังมีรายงานว่า ทรัมป์ต้องการใช้แนวทางทางการทูตต่อไปอีกระยะ ก่อนจะตัดสินใจว่าจะกลับมาโจมตีอิหร่านหรือไม่ หลังผ่านพ้นช่วงเลือกตั้งกลางเทอมของสหรัฐฯ ซึ่งเจ้าหน้าที่ในภูมิภาคต่างกังวลว่า การสู้รบรอบใหม่อาจสร้างความเสียหายรุนแรงกว่าครั้งที่ผ่านมา บัดร์ อับเดลอาฏี รัฐมนตรีต่างประเทศอียิปต์ กล่าวเมื่อวันเสาร์ว่า ตนเองมีความกังวลอย่างยิ่งหากเกิดการสู้รบรอบใหม่ การสู้รบรอบสองจะอันตรายและสร้างความเสียหายมากกว่าเดิม ทั้งยังไม่นำไปสู่ทางออกใด ๆ ซึ่งเป็นสิ่งที่เราต้องเรียนรู้จากบทเรียนในอดีต เร่งเติมคลังอาวุธ รับมือสงครามยืดเยื้อ ขณะเดียวกัน ประเทศในอ่าวเปอร์เซียกำลังเร่งจัดหาระบบสกัดกั้นขีปนาวุธและโดรนเพื่อเติมคลังป้องกันภัยทางอากาศ หลังใช้ยุทโธปกรณ์ดังกล่าวเพื่อรับมือการโจมตีอย่างต่อเนื่องหลายเดือน ขณะที่อาวุธประเภทนี้เริ่มขาดแคลนไปทั่วโลก นอกจากนี้ สหรัฐฯ และอิสราเอลยังกันอาวุธประเภทนี้ไว้ใช้เอง ตามรายงานของ IISS ที่เผยแพร่เมื่อวันศุกร์ สงครามครั้งนี้ยังสะท้อนให้เห็นถึงต้นทุนมหาศาลของการใช้ขีปนาวุธราคาแพงเพื่อยิงสกัดโดรนราคาถูกของอิหร่าน ส่งผลให้กองกำลังในภูมิภาคหันมาใช้เฮลิคอปเตอร์โจมตี เครื่องบินขับไล่ ปืนต่อสู้อากาศยาน และระบบรบกวนสัญญาณอิเล็กทรอนิกส์มากขึ้น นอกจากนี้ การโจมตีของอิหร่านยังสร้างความไม่พอใจให้แก่ประเทศในอ่าวเปอร์เซีย ซึ่งต้องแบกรับต้นทุนจากสงครามที่ตนเองไม่ได้เป็นผู้เริ่มต้น โดยญาซิม อัลบุดัยวี เลขาธิการคณะมนตรีความร่วมมือรัฐอ่าวอาหรับ (GCC) กล่าวว่า “ประเทศสมาชิก GCC ไม่ได้เป็นคู่ขัดแย้งในสงครามครั้งนี้ และไม่ได้เป็นฝ่ายต้องการให้เกิดสงคราม” ขณะที่ฮาซัน อัลฮาซัน นักวิจัยอาวุโสด้านนโยบายตะวันออกกลางของสถาบัน International Institute for Strategic Studies (IISS) กล่าวว่า “ทั้งภูมิภาคต่างผิดหวังกับสหรัฐฯ ทั้งการตัดสินใจทำสงครามที่ผิดพลาด การดำเนินการทางทหารและการทูตของรัฐบาลวอชิงตันที่คาดเดาไม่ได้ รวมถึงการตัดสินใจให้ความสำคัญกับการป้องกันอิสราเอลมากกว่าประเทศพันธมิตรในอ่าวเปอร์เซีย” และเพิ่มเติมว่า “หากการที่สหรัฐฯ เข้าปลดปล่อยคูเวตในปี 1991 เป็นจุดเปลี่ยนที่ทำให้บทบาทของสหรัฐฯ ในภูมิภาคได้รับการยอมรับ สงครามในปี 2026 อาจถูกจดจำในฐานะเหตุการณ์ที่ทำลายบทบาทดังกล่าวของสหรัฐฯ” ที่มา Bloomber (1) และ (2) |