`ดร.สมคิด` ชู 3 บทเรียนสำคัญจาก 100 ปีชาตกาล `ศาสตราจารย์สังเวียน อินทรวิชัย`

สำนักข่าวอีไฟแนนซ์ไทย- -7 ต.ค. 69 14:30 น. "ดร.สมคิด" อดีตรองนายกฯ เปิด 3 บทเรียนสำคัญจาก 100 ปีชาตกาล "ศาสตราจารย์สังเวียน อินทรวิชัย" ผู้วางรากฐานตลาดหลักทรัพย์ฯ พร้อมย้ำสร้างคน หนุนตลาดทุนที่มีคุณภาพและความโปร่งใส รวมถึงมีธรรมาภิบาล ดร.สมคิด จาตุศรีพิทักษ์ อดีตรองนายกรัฐมนตรี "กล่าวปาฐกถาพิเศษในวาระ 100 ปีชาตกาล ศาสตราจารย์สังเวียน อินทรวิชัย" ว่าในฐานะที่เป็นอาจารย์และลูกศิษย์กันก็คงไม่มีสิ่งใดที่จะดีไปกว่าการยกเอาสิ่งที่ท่านเคยเชื่อมั่น นำเอาสิ่งที่ท่านประพฤติปฏิบัติเนี่ยมาเป็นบทเรียน เพื่อให้พวกเราและลูกหลานสามารถไปสร้างสังคมที่ดีต่อไปในวันข้างหน้า ทั้งนี้ตนเองเป็นลูกศิษย์ศาสตราจารย์สังเวียน อินทรวิชัย จึงไม่พูดเท็จและพูดความจริง ซึ่งก็ไม่ได้มีเจตนาอะไรทั้งสิ้น โดยขออนุญาตแตะเรื่องที่จะพูดเพียงแค่ 3 เรื่องเท่านั้น เพราะเวลาค่อนข้างก็มีจำกัด ชี้บทเรียนประการแรกจากอาจารย์คือ "การสร้างคน" สำหรับบทเรียนของศาสตราจารย์สังเวียน อินทรวิชัย ประการแรก คือ การสร้างคน การสร้างวิชาชีพบัญชี และโครงการศึกษา ซึ่งสิ่งที่อาจารย์มอบให้เราเลยก็คือว่าการที่บ้านเมืองและสังคมจะเดินไปข้างหน้าได้มันอยู่ที่คน อยู่ที่การสร้างคนและการสร้างทักษะที่เหมาะสมกับกาลเวลา โดยในสมัยที่อาจารย์สังเวียนจบมาใหม่ๆ ท่านจบทางด้านเศรษฐศาสตร์และได้ปริญญาทางด้านบัญชี ซึ่งยุคนั้นเนี่ยเป็นยุคที่เศรษฐกิจเพิ่งจะเริ่มเติบโต มาตรฐานธุรกิจก็ไม่ค่อยจะมีและวิชาชีพบัญชีก็ไม่มี จึงทำให้ในขณะนั้นผมคิดว่าท่านเป็นบุคคลที่กาลเวลาส่งมา เพราะชื่อของท่านยืนหยัดคู่กับปรมาจารย์หลายท่านในทางบัญชี ขณะนั้นท่านเป็นกำลังหลักที่สำคัญในการสร้างวิชาชีพบัญชีขึ้นมาและในยุคนั้นลูกศิษย์ลูกหาของท่านมีจำนวนมาก เนื่องจากท่านอยู่ที่มหาลัยธรรมศาสตร์ จึงทำให้ลูกศิษย์ลูกหาของท่านไม่ได้เป็นลูกประเภทลูกท่านหลานเธอ แต่เป็นลูกชาวบ้านทั้งนั้น โดยช่วงเวลากลางวันอาจต้องช่วยพ่อแม่ทำงานและตอนเย็นกลับบ้านก็ต้องช่วยพ่อแม่ทำงาน จึงต้องสู้สำหรับการกระโดดร่มมาเรียนบ้าง ไม่เรียนบ้าง อันนี้เป็นสิ่งที่ผมเห็นกับตากันสมัยนั้น อย่างไรก็ตามท่านอาจารย์สังเวียนเป็นอาจารย์ที่ติดดิน คลุกคลีกับนักศึกษา ไม่เคยถือตัว และห่วงใยลูกศิษย์ลูกหาทุกคน ทำให้ในระยะนั้นผมจำได้เลยว่าลูกศิษย์เค้าเรียกอาจารย์สังเวียนว่าท่านเป็นบรมครูหรือเป็นครูบังเกิดเกล้า เพราะสนใจกระทั่งว่าลูกศิษย์จะมีกินหรือไม่ มีงานทำไหมหรือเรียนรู้เรื่องหรือไม่ ซึ่งท่านมาดูทุกรุ่นและถือเป็นกำลังหลักสำคัญของคณะบัญชีที่ธรรมศาสตร์ที่ช่วยกันสร้างขึ้นมา สำหรับสิ่งหนึ่งที่เป็นคุณสมบัติพิเศษของอาจารย์สังเวียนก็คือท่านเห็นอะไรก่อนล่วงหน้า ซึ่งเห็นแล้วไม่รอช้าและทำทันที โดยท่านเห็นว่าบัญชีไม่พอ เพราะประเทศกำลังพัฒนาแล้ว ต้องไปสู่การบริหารแล้ว แล้วคนในสังคมนี้ไม่มีผู้ฝ่ายบริหารเลย เพราะฉะนั้นก็เริ่มช่วยกันกับทางคณะบัญชี มหาลัยธรรมศาสตร์ สร้างโครงการปริญญาโทขึ้นมา จากโครงการปริญญาโทคือ กลางวันทำงาน ตอนเย็นให้มาเรียนเพิ่มเติมวิชาความรู้ ซึ่งแค่นั้นยังไม่พอสิ่งที่มหัศจรรย์ก็คือว่าอาจารย์ท่านเป็นผู้ริเริ่มโครงการมินิ MBA คือเอาง่ายๆ ว่าให้ทุกคนที่จะต้องมาเรียนเป็นผู้บริหารด้วยคอร์สระยะสั้นและยังต่อยอดทำโครงการผู้บริหาร Executive MBA เป็นครั้งแรกของประเทศไทย โดยท่านลงมือทำทันที โดยรู้ทั้งรู้ว่ากำลังในคณะบัญชีมีไม่เพียงพอ ซึ่งสมัยนั้นจะมีสักกี่คนที่จบธุรกิจ แต่ท่านรู้จักใช้ลูกศิษย์ลูกหาคนภายนอกเข้ามา เวลาที่เอาอาจารย์มาสอนนอกจากอาจารย์ในคณะแล้ว ผมเห็นท่านเอาอาจารย์วรพัทธ์เข้ามา เอาทางเครือปูนซีเมนต์ไทยเข้ามา เอาอาจารย์พุฒิพงศ์เข้ามา เอาอาจารย์สมเข้ามา เอาอาจารย์สงบศึกเข้ามา เอาลูกศิษย์จากข้างนอกเนี่ยเข้ามาเพื่อสร้างโครงการเหล่านี้ขึ้นมา ตั้งแต่ MBA, Executive MBA แล้วก็ให้อาจารย์ทั้งหลายในคณะได้มีโอกาสเรียนรู้ ฝึกปรือ จากวันที่ท่านสร้างนักศึกษานับสิบรุ่นแค่นั้นไม่พอ ท่านยังได้ตั้งศูนย์ศึกษารัฐวิสาหกิจที่มหาลัยธรรมศาสตร์ โดยเอาทีมจากอาจารย์ที่ธรรมศาสตร์และพวกตนเองออกตระเวนไปตามรัฐวิสาหกิจ เพื่อไปให้ความรู้และยกระดับรัฐวิสาหกิจขึ้น เพราะท่านรู้ว่าองค์กรที่ใหญ่ที่สุดในเมืองไทยคือรัฐวิสาหกิจ แต่ว่าคุณภาพของการบริหารยังไม่ถึงที่ควรจะเป็น ซึ่งท่านบุกเบิกไปก่อนโดยไม่ต้องรอให้ใครได้ทราบ ฉะนั้นนับจาก 17 ปีที่ท่านสร้างบุคลากรขึ้นมายุคธรรมศาสตร์,สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (นิด้า) และอีกหลายแห่งตามมา ซึ่งถามว่ามีกี่รุ่นที่ออกไปทำงานสู่ภาคเอกชน ภาคราชการ และรัฐวิสาหกิจ สิ่งเหล่านี้ถ้าไม่มีอาจารย์เป็นตัวตั้งขึ้นมา ถามตรงๆว่ามันจะเกิดขึ้นได้ไหม เพราะถ้าไม่เห็นกับตาตั้งแต่สมัยโบราณจะไม่เชื่อว่าสิ่งนั้นจะเกิดขึ้นได้ ทั้งนี้มองว่าอาจารย์ให้โอกาสทุกคนโดยเฉพาะตนเองยังไม่ได้เกิดเลย ถ้าอาจารย์ไม่ยอมให้ตนเข้าไปสอนวิชาหรือไม่พาเข้าพิธีภาษาประเทศไทย อันนี้เป็นบทเรียนสำคัญ ถามว่าเรื่องของการสร้างคน ถ้าเรารู้จักเรียนรู้ มหาวิทยาลัย ตลาดหลักทรัพย์ฯเป็นที่เกิดของพวกเรา ซึ่งเราจะสร้างคนประเภทไหนสำหรับคนข้างหน้า ทั้งนี้ในยามที่โลกกำลังเปลี่ยน เทคโนโลยีกำลังเปลี่ยน และ AI กำลังจะมาอันนี้สำคัญ เพราะคนจะตกงานจำนวนมากโดยเฉพาะพนักงานออฟฟิศ ฉะนั้นเศรษฐกิจไทยกำลังจะเปลี่ยน ซึ่งไม่ใช่บริษัทยักษ์ใหญ่อีกแล้ว ต่อจากนี้ไปคนตกงานจะทำยังไงเพื่ออยู่รอดได้ ซึ่งเขาต้องสร้างธุรกิจของเขาเองขึ้นมาและสามารถใช้แพลตฟอร์มที่มีอินเทอร์เน็ตได้ โดยสิ่งที่ต้องการความช่วยเหลือคืออะไร มหาวิทยาลัยและทั้งตลาดหลักทรัพย์ฯควรจะคิดเรื่องนี้อย่างไร เพื่อรองรับอนาคตข้างหน้า "เมื่อวานนี้ผมเจอศิษย์เก่าที่มาจากเมืองจีน ระบบที่เมืองจีนตอนนี้เนี่ย เด็กจบปริญญาตรีออกมาขี่ไรเดอร์ส่งของ ซึ่งเป็นอะไรหลายๆอย่างที่ไม่เคยปฏิบัติ อันนี้คือบทเรียนสำคัญเลยว่า ถ้าเรารู้จักเอาสิ่งที่อาจารย์ทำมาแล้วมาดูว่าอนาคตเป็นยังไง ทำก่อนไม่ต้องรอ" ดร.สมคิด กล่าว ผู้วางรากฐานตลาดทุนเป็นสถาบัน เพื่อการพัฒนาประเทศในระยะยาว ประการที่สองคือ เรื่องตลาดหุ้น โดยเรียนย้ำอีกครั้งว่าอาจารย์สังเวียนไม่เคยต้องการสร้างตลาดหุ้นเพื่อการเทรดหรือเพื่อการเอากำไร แต่ท่านต้องการสร้างตลาดทุนที่เป็นสถาบันและเป็น ecosystem สำหรับระดมทุนในประเทศเพื่อการพัฒนาประเทศในระยะยาว ซึ่งตรงนี้ผมคิดว่าผู้จัดการตลาดหลักทรัพย์ฯ ต้องจับให้มั่นเลยว่าเราเป็นตลาดหลักทรัพย์ฯเพื่ออะไร และไม่เพียงเท่านั้นท่านรู้ว่าบทบาทของเราจะสร้างอะไรที่ไม่จำเป็นต้องอยู่หน้าตลอด เพราะท่านทำได้ทุกบทบาท อย่างไรก็ตามหากถามว่าใครคือผู้สร้างตลาดหลักทรัพย์ฯที่แท้จริง ไม่มีใครเกินอาจารย์สังเวียน เพราะที่บอกตั้งแต่สมัยคุณสมหมาย ฮุนตระกูล ขอให้อาจารย์สังเวียนเข้าไปช่วยที่ตลาดและอาจารย์จะเป็นคนที่อยู่ข้างหลังตลอด แม้คนจะรู้จักอาจารย์สุกรี เจริญสุขหรืออาจารย์มารวย ผดุงสิทธิ์ แต่ท่านอาจารย์สังเวียนคือเสาหลักที่แท้จริง เพราะไม่ว่าเรื่องการหาหลักทรัพย์เข้ามาจดทะเบียน การกลั่นกรอง การตรวจสอบ และเรื่องกฎหมายที่มีทีมอยู่กับแกทั้งหมดแต่ท่านไม่เคยบอกว่าท่านเป็นคนทำ โดยเมื่อถึงเวลาให้ท่านมาเป็นประธานตลาดหลักทรัพย์ฯ ท่านได้ทำด้วยมือทุกอย่างและตนเองเป็นอนุกรรมการรับหลักทรัพย์ ซึ่งท่านไม่ได้ประชุมอยู่บนโต๊ะประชุม แต่พาทีมงานลงไปดูที่ไซต์เพื่อดูบริษัทว่าคุณมีคุณภาพจริงหรือเปล่า คุณสมควรจะลิสต์ในตลาดหลักทรัพย์ฯหรือไม่ รวมถึงเวลาที่มีโลกมีการเปลี่ยนแปลงท่านรู้ว่ากระบวนการนั้นเป็นเรื่องสำคัญ ท่านเป็นคนที่พยายามจะบอกให้ว่าให้ออกกฎเกณฑ์ ออกระเบียบ การดูแลผู้ถือหุ้น ความโปร่งใส ความเป็นผู้นำแห่งการเปลี่ยนแปลงอยู่ในตัวท่านอาจารย์สังเวียน เพียงแต่ท่านเป็นคนที่ไม่เคยคุยโม้ ไม่เคยโอ้อวด แต่เมื่อท่านเป็นประธานตลาดหลักทรัพย์ฯบทที่สำคัญที่สุดที่ท่านมองเห็นคือ การสร้างตลาดหลักทรัพย์ การสร้างตลาดทุน ไม่ใช่ว่าคนเดียวจะทำได้ ท่านประสานงานกับทุกฝ่ายทั้ง ก.ล.ต.,แบงก์ชาติ และหน่วยงานต่างๆท่านประสานได้หมด เพราะฉะนั้นบทเรียนตรงนี้ต้องดูให้ดีว่าทำไมอาจารย์ท่านถึงพยายามไปวางรากฐานที่ ก.ล.ต. และทำไมต้องสร้างสมาคมส่งเสริมสถาบันกรรมการบริษัทไทย (IOD) รวมถึงผลักดันให้มีวิทยาลัยตลาดทุนขึ้นมา เพราะทั้งหมดก็เพื่อการสร้างตลาดทุนที่มีคุณภาพและมีความโปร่งใส มี trust อย่างที่ผู้จัดการตลาดหลักทรัพย์ฯกล่าวไว้ ซึ่งมันไม่ใช่ของง่ายนะ เพราะการที่ท่านทำงานหนักนี่แหละ ก็เป็นที่มาของโรคภัยไข้เจ็บที่ตามมา แต่ว่าท่านก็ได้เสียสละ ชี้ธรรมาภิบาลสำคัญที่สุด แนะตลาดทุนร่วมกันรับมือการเปลี่ยนแปลง สุดท้ายสิ่งสำคัญที่สุดในชีวิตท่านคือ เรื่องของธรรมาภิบาล (Governance) เพราะอาจารย์พูดถึงเรื่องธรรมาภิบาลตั้งแต่ตนเองยังไม่รู้เลยว่าคำนี้มันแปลว่าอะไร ซึ่งเป็นคำที่ฟังแล้วสวยจริงๆมันก็ไม่มีอะไร ก็คือการบริหารจัดการที่ถูกต้อง โปร่งใสและมีความยุติธรรม แล้วก็เขียนคำจารึกจนกระทั่งตลาดหลักทรัพย์ฯเห็นถึงคุณค่าและนำมาจารึกเอาไว้ "อะไรคือความถูกต้อง มันก็คือความถูกต้อง แม้ว่าคนทุกคนจะไม่ทำ อะไรผิดก็คือสิ่งผิด แม้ทุกคนจะทำ" ซึ่งอาจารย์พูดแล้วเขียนเหมือนรู้เลยว่าอนาคตมันจะเป็นยังไง เหมือนกับว่าท่านเห็นก่อนล่วงหน้าว่าอนาคตหลายสิ่งมันจะเสื่อมถอย ศีลธรรม ความผิดถูก บางครั้งมันมาถึงยุคที่บอกว่า "อะไรถูกคือถูก กูไม่ทำ เพราะไม่ได้ผิด อะไรผิดมันคือสิ่งที่ผิด แต่กูจะทำไม ใครจะทำไม" ซึ่งถ้าสังคมเรามาถึงยุคอย่างนี้ คำสอนนี้ถูกต้องมาก โดยหมายมีความว่าถ้ามาดูตลาดหุ้น เราต้องช่วยกันดูว่าต้นไม้ที่อาจารย์ปลูกขึ้นมาขนาดนี้ เติบโตแข็งแรงทุกอย่างยังดีเหมือนเดิมหรือว่าดีขึ้นกว่าเดิม และมีอะไรที่จะต้องช่วยกันดูแลเพิ่มเติมมากขึ้น โดยคำพูดนี้ต้องการให้กำลังใจว่าโลกกำลังเปลี่ยน Alternative platform มันเป็นหมดทั้ง ตลาดหุ้น,ตลาดทุน, ก.ล.ต. และแบงก์ชาติต้องมีการเปลี่ยนแปลงทั้งหมดร่วมมือกันเพื่อรองรับสิ่งที่กำลังเกิดขึ้นข้างหน้า อย่างไรก็ตามถ้าเด็กวัยรุ่นสมัยนี้ไม่สนใจตลาดหุ้น และหันไปลงทุนผ่านแพลตฟอร์มต่างประเทศหรือไปซื้อหุ้นต่างประเทศ มันแปลว่าบริษัทที่อยู่ในตลาดหลักทรัพย์ฯในขณะนี้ไม่สะท้อนเจตนารมณ์ เพราะเราต้องการพัฒนาประเทศไปยังกลุ่มอุตสาหกรรมใหม่ๆที่เป็นอนาคตของชาติ ซึ่งถ้าไม่มีควรทำอย่างไรหรือจะต้องออกไปหาข้างนอก โดยต้องไปประสานงานกับ ก.ล.ต.และ BOI ว่าต้องมี Track พิเศษเพื่อเอาหุ้นเหล่านี้เข้ามาจดทะเบียนในตลาดหุ้น เพราะถ้ามีแต่หุ้นธนาคารหรือกลุ่มอสังหาฯแล้วจะให้ใครมาเทรดหุ้นเพื่อทุนไทยในระยะยาว ฉะนั้นสิ่งเหล่านี้ต้องประเมินตัวเราเองตลอดเวลาว่าอะไรที่ควรจะทำ รวมถึงการตรวจสอบและการลงโทษต้องทำให้รวดเร็ว เพราะถ้าการเกิดเหตุปีหนึ่งประมาณ 3-4 รายมันก็จบแล้ว ถึงแม้ว่าดัชนีฯจะดียังไง แต่คำว่า trust จะยังไม่ยั่งยืน "อาจารย์สังเวียนเคยกำชับไว้ โดยบอกว่าธรรมาภิบาลมันไม่ได้อยู่ที่กฎเกณฑ์ มันไม่ได้อยู่ที่ตัวอักษรที่จารึกและควรจะทำ เพราะธรรมาภิบาลเริ่มต้นเกิดที่คนและมันก็จบลงที่คนถ้าเมื่อไหร่คนเริ่มเห็นว่าสิ่งที่ไม่ดี ธรรมาภิบาลยืนไม่ได้ แต่ถ้าเมื่อไหร่ที่คนเริ่มเห็นว่าสิ่งที่ผิดแล้วยังไปยอมรับมันได้อย่างไร ถ้าคนเริ่มยืนขึ้นมาไม่รับในสิ่งที่ไม่ถูกต้อง ไม่สรรเสริญคนที่ทำไม่ดี ยกย่องคนดี ให้อกาสคนดี เมื่อนั้นผมเชื่อว่าคนเราไม่สามารถเอาฝ่ามือมาปิดบังฟ้าได้ ไม่ว่าใครก็ตาม" ดร.สมคิด กล่าว ท้ายที่สุดมองว่าแม้ท่านอาจารย์สังเวียนเป็นคนตัวเล็ก แต่ชีวิตท่านไม่ได้เล็ก และยิ่งชื่อเสียงคุณงามความดีที่ท่านทำมันยิ่งใหญ่กว่าชีวิตจริง ฉะนั้นก็อยากจะเรียนว่าวันนี้ถ้าท่านดูรูปของอาจารย์สังเวียนข้างบนอาจารย์ท่านยิ้ม ยิ้มที่ลูกศิษย์ลูกหาและลูกหลานยังระลึกถึงอาจารย์ได้ คิดถึงคำสอนของอาจารย์ ก็อยากจะเรียนว่าพวกเราทุกคนคิดถึงอาจารย์

`ดร.สมคิด` ชู 3 บทเรียนสำคัญจาก 100 ปีชาตกาล `ศาสตราจารย์สังเวียน อินทรวิชัย`

efinAI

efinAI

แท็กที่เกี่ยวข้อง

Reported by

ปริวัฒน์ หินพลอย

ล่าสุด

100 ปีชาตกาล ศ.สังเวียน อินทรวิชัย ปูชนียบุคคลผู้วางรากฐานบรรษัทภิบาลตลาดทุนไทย

คลังมั่นใจ กรุงเทพฯ พร้อมรับประชุม IMF–World Bank ยันพื้นที่จัดงาน-โรงแรมไร้น้ำท่วมขัง

จับตา KTB - KBANK มีลุ้นจ่ายปันผลพิเศษ หลัง ROE แกร่งสุดในกลุ่ม - เงินเหลือจากซื้อหุ้นคืน

ยอดนิยม

สรุปข่าวต่างประเทศ ประจำวันพุธที่ 7 ตุลาคม 2569

S&P500-แนสแดคปิดทำนิวไฮ น้ำมันทรงตัว-กดบอนด์ยีลด์, จับตาประกาศงบ Q3

สรุปข่าวเด่น สำนักข่าวอีไฟแนนซ์ไทย ประจำวันที่ 7 ตุลาคม 2569

สรุปหุ้นเด่นทางเทคนิค (07/10/69)

นับถอยหลัง 4 วัน! ไทยรับ 15,000 คน สู่ IMF–World Bank 2026

ที่เกี่ยวข้อง